Barwna historia olimpijskiego golfa

Golf
Golf fot.Anna Kalinowska
Dzisiaj 60 golfistów rozpocznie rywalizację w olimpijskim turnieju w Rio de Janeiro, a kilka dni później o medale igrzysk walczyć będą najlepsze golfistki świata. Dyscyplina, po 112 latach przerwy, wróciła do programu największej sportowej imprezy świata. Olimpijskie początki tego sportu pełne są ciekawych splotów wydarzeń.

Igrzyska… czy mistrzostwa Paryża?

Według Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego golf znalazł się w programie igrzysk 1900 roku w Paryżu i cztery lata później w Saint Louis. Choć MKOl do statystyk imprezy w stolicy Francji zaliczył dwa październikowe turnieje, to według historyków rywalizacja na polu Compiegne nie była wówczas wiązana z olimpiadą.


Jak podkreśla historyk olimpizmu dr Jerzy Chełmecki, turnieje zaliczone po latach do programu igrzysk były raczej częścią wydarzeń związanych z wystawami światowymi.

„Impreza w Compiegne to tak naprawdę międzynarodowe mistrzostwa Paryża, ale inicjator nowożytnych igrzysk Pierre de Coubertin i budowniczowie paryskiej Exposition Universelle, nie mogąc pogodzić wzajemnych ambicji, postanowili potraktować je jako jedną z wielu imprez towarzyszących światowej wystawie" - opisuje wykładowca Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego.

Uczestników było zaledwie 12, z trzech krajów: USA, Francji i Wielkiej Brytanii, a złoty medal zdobył Amerykanin Charles Sands, znany również jako tenisista. Za nim uplasowali się dwaj Szkoci - Walter Rutherford i David Robertson. Golfistek rywalizowało 10 - Francuzki i Amerykanki, a ich turniej zmieniał nazwę od "Mistrzostwa Paryża 1900", przez "Międzynarodowe mistrzostwa Paryża', po "Gry golfowe igrzysk olimpijskich 1900 roku".

Należy pamiętać, że w tych igrzyskach kobiety pojawiły się wyjątkowo, bo oficjalnie panie mogły brać udział dopiero od 1928 r. Obecnie historycy olimpizmu uznają, iż niezależnie od nazwy można uznać tamte zmagania za pierwszy olimpijski start kobiet w golfie.

Triumf bez medalu i olimpijskiego splendoru
Zawodniczki rozegrały dziewięć dołków - triumfowała Margaret "Peggy" Abbott z USA, ale medalu nie otrzymała - nagrodą była wówczas misa ze złoconymi brzegami, wykonana z saskiej porcelany.

"Zmarła w 1955 roku nie zdając sobie sprawy, że turniej w Compiegne został uznany za część igrzysk. Długo nie wiedziały o tym także jej dzieci, dopiero po latach pracownik uniwersytetu na Florydzie przekazał im tę informację" - opisuje historyk.

Rywalizacja golfistów podczas igrzysk w St. Louis (1904) nie budziła już wątpliwości. Wystawa światowa dodała rywalizacji splendoru, program gier był bogaty, a oprawa turnieju efektowna. Poza turniejem głównym odbyły się zawody drużynowe oraz konkursy dodatkowe, a wszystko działo się przez pięć wrześniowych dni na polu w Glen Echo CC w St. Louis, gdzie do dziś przechowuje się z dumą olimpijskie pamiątki.

W 36-dołkowym finale 46-letni wówczas wszechstronny sportowiec Kanadyjczyk George Lyon triumfował nad 21-letnim Amerykaninem Henri Eganem. Tym razem złoty, a właściwie pozłacany medal był jak należy – z napisem +Olympic Champion, Golf, 1904 St. Louis Olympic Games+”.

George Lyon miał on plan obrony tytułu w igrzyskach 1908 roku w Londynie, ale... ostatecznie turniej nie odbył się ze względu na spór działaczy klubu Royal&Ancient z komitetem organizacyjnym.

„Pozostały po tych planach wybite wcześniej medale. Dziś są wielkim rarytasem wśród zbieraczy pamiątek – jeden, srebrny, znajduje się w zbiorach Muzeum Golfa w brytyjskim St. Andrews” - informuje Chełmecki.

Hitler miał wręczać medale
Próby wznowienia zawodów golfowych podjęto jeszcze przed igrzyskami 1920 roku w Antwerpii, ale bez sukcesu. W kronikach odnotowano zawody golfowe po igrzyskach 1936 roku, luźno związane z rywalizacją w Berlinie.

Na polu w Baden-Baden oficjalnie grano bowiem o Golfową Nagrodę Narodów - ufundowaną przez Adolfa Hitlera - pozłacaną misę ze srebra z krążkami szlifowanego bursztynu. Po pierwszym dniu prowadził team niemiecki Leonard von Beckerath i C. A. Hellmers, przed Anglikami – Tommy'm Thirskiem i Arnoldem Bentleyem. Jak podaje historyk, zgodnie z sugestią obecnego na miejscu ministra Von Ribbentropa, wódz Rzeszy ruszył autem z Berlina z zamiarem wręczenia trofeum rodakom, ale gdy w drugiej rundzie to ostatecznie Anglicy wygrali, a parę niemiecką wyprzedzili dodatkowo Francuzi to… Hitler zawrócił, a nagrodę zwycięzcom wręczył dr Karl Henkell, ówczesny prezes Niemieckiego Związku Golfa.

„Przez kolejne dziesięciolecia nikt o golfa na igrzyskach się nie upominał, dopiero po zniesieniu przez MKOl w 1991 r. paragrafu o amatorstwie, pierwsze sugestie dali Australijczycy przed olimpiadą w Sydney. Chińczycy także pragnęli mieć golf w Pekinie, ale sprawa nie ruszyła z miejsca" - przypomina sekretarz generalny Polskiego Związku Golfa Bartłomiej Chełmecki, prywatnie syn historyka.

W 2009 r. podczas 121. Sesji Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego w Kopenhadze golf oraz rugby wpisano do programu Igrzysk XXXI Olimpiady w Rio de Janeiro.

Do tego czasu golf, gra znana w Szkocji od początków XV w., współcześnie najbardziej popularny sport na świecie, znów wraca do programu igrzysk. Szacuje się, że obecnie uprawia go 50 milionów ludzi na świecie. Raporty mówią, że golfiści mają do dyspozycji przeszło 34 tysiące pól golfowych w 204 krajach świata. 
Gracze zawodowi rywalizują w zarządzanych przez PGA lub niezależne organizacje ligach. Spośród przeszło 20 serii rozgrywkowych najważniejsze to: PGA Tour, the European Tour, the Asian Tour, the Sunshine Tour and the Australasian Tour, a do grona istotnych turniejów dla profesjonalistów dołączył ten olimpijski.

Gracze o statusie amatora rywalizować mogą w m.in. rozgrywkach pod egidą Międzynarodowej Federacji Golfa (IGF), takich jak mistrzostwa świata, a także w setkach turniejów organizowanych przez narodowe federacje, kluby golfowe i niezależne firmy.
W Polsce do najpopularniejszych serii dla amatorów należy cykl Deutsche Bank Polish Masters. Jego finał (w tym roku odbędzie się 25 września na polu First Warsaw Golf) jest jedynym krajowym turniejem transmitowanym na żywo w telewizji. Na cały cykl Mastersów składa się ponadto 9 turniejów eliminacyjnych rozgrywanych na najlepszych polach golfowych.
Trwa ładowanie komentarzy...